Kaszëbskô Wëdowiédnô Starna

Mómë ùprzëstãpnioné na linuxcsb.org , Kaszëbsczi Remix Kubuntu 9.10 .  Je òn zmòdifikòwóną wersëją distribùcëji Kubuntu 9.10, chtërną mómë w pierszi rédze  dofùlowóną najim kaszëbsczim dolmaczënkã graficznegò òkrãżô KDE. Drëdżim jãzëkã, chtërny mómë dodóny, to pòlsczi jãzëk  – dzãka temù dobëwają brëkòwnicë fùl przëstãp do softwôrë, chtërnô jesz nie je przedolmaczonô na kaszëbsczi. Dodóné mómë téż wszelejaczé kòdeczi aùdio i wideò, co dô mòżnotã graniô wnetka wikszoscë fòrmatów.

Przez to, że ma nie chcelë przeńc w miarze lopka grańce  700 MB, mómë czile aplikacëjów rëmniãtich – dodôné mómë równak na jich placu téż nowé. Naji softwôrowi wëbiérk je subiektiwny, wiemë dobrze ò jegò słabich starnach,  je to równak  pierszé ùprzëstãpnienié kaszëbskòjãzëkòwégò Linuksa w taczi fòrmie.

Proszimë pamiãtac ò tim, że  nié ùprzëstãpniamë niżódny nowi distribùcëji Linuksa, a blós ji skaszëbioną ë spilszczoną wersëjã.
(wicy…)

Debian GNU/Linux 5.0 z KDE 4.1 w kaszëbskòjãzëkòwi wersëji

14 gromicznika, pò wnet dwóch latach robòtë, ùkôza sã nôslédnô stabilnô wersëjô distribùcëji Debian GNU/Linux 5.0 ò kòdowim mionie Lenny. Dzãka temù wëdôdkù, mómë sã téż dożdóné jegò “stabilny” wersëji òkrãżô KDE 3.5.10. To dô téż mòżnotã instalacëji KDE w wersëji 4.1, chtërną jakno kaszëbsczé karno dolmôczów KDE chcemë wama zamôdlëc. W ni to darzëło sã nama pòprawic wiele felów, chtërnëch mómë sã w wersëji 3.5.x doszëkóné, chòc gwës wkradło sã nama i do 4.x wiele nowich .
Debian je jedną z nôstarszëch (òkóm Slackware) wcyg rozwijónëch ë dozérónëch distribùcëjów.

Debiana mòże zladoweac ze starnów: debian.org

Pòmòcné starnë

• Instalacëjô KDE 4.1 w Debianie Lenny: kde4.debian.net
• Pòmòcë w instalacëji kaszëbscz égò jãzëka, na przëmiôrze KDE 3.5.x: linuxcsb.org
  

Dariusz Jażdżyk zrëchtowôł ë ùrzëczëł, wedle reglów licencëji GNU GPL, pòlskò-kaszëbską klawiaturã dlô MacOS X. Òpiartô je òna na tipicznëm dlô Maca ùstôwie pòlsczi klawiaturë programistë (QWERTY), je òna kòmpatibilnô z ùstôwã Polish Pro ë dôwô mòżnotã pisaniô pò pòlskù ë kaszëbskù bez mùszebnotë przełączaniô klawiaturë.

(wicy…)

linuxcsb.org

7 czerwińc tegò rokù stôł sã przełomòwim datumã w kaszëbsczi infòrmatice. Spëtôta sã gwës dlôcze to? A dlôte, że w wczora je wëszłô pierszô òficjalnô linuksowô distribùcëjô (kubuntu 7.10 – w swòji pierszi wersëji alfa, kùncowé wëdanié bãdze w rujanie), jakô dôwô ju mòżnotã wëbierkù kaszëbsczégò jãzëka, jakno domëslnegò jãzëka systemë, zwëczajno z lëstë. Bez to mòżemë ju pisac ò tim, że mómë pierszą kaszëbską òperacjową systemã, bò nié le blós klawiatura dôwô mòżnota pisaniô pò kaszëbskù, le téż samô systema je ju w dzélu skaszëbionô.

(wicy…)

Jak na dzysô to “klôrowné” je blós pòlskò-kaszëbsczé rozwiązanié klawiaturë dlô Windowsa. Tuwò spòdlém je pòlsczi ùstôw programistë do jaczégò przënãceni są brëkòwnicë ë wkół chtërnegò satelitarno (bë ùniknąc zwadë) dodané są kaszëbsczi lëterë.
(wicy…)

Òd 2.gòdnika 2006 rokù brëkòwnicë òperacjowi sytstemë Mac OS X mògą ùżëwac, dzãka robòcë Sebastiana Marciaka, téż na Macintoshu kaszëbsczi klawiaturë.

Instalacëjô:

1. Proszã zladowac lopk z tich starnów
2. Proszã môlowò zrëszëc zladowóny lopk – doprowadzy to do instalacëji kaszëbsczégò ùstôwù klawiaturë.

Kaszëbsczé òsoblëwé lëterë nachôdôją sã w môlu znónëch ju z ùstôwów dlô Linuksa ë Windowsa. Ùsôdzca włożëł dodôwno jesz znaczi eogonek (ę) pòd klawiszą W jakno ë escet (ß) pòd klawiszą 4 dlô brëkòwaniô tëch przë robòcë nad stôrëma kaszëbsczéma tekstama w chtërnëch escet wëstãpiwô jakno ë dlô spójnoscë z alfabetã Floriana Ceynowë. Znak euro (€) nachôdô sã na tipicznëm dla Maca placu (pòd klawiszą 3).
(wicy…)

Wëbiérk kaszëbsczi klawiature w OpenSuse z GNOME

OpenSUSE 10.2 RC1, jakô pòkôzała sã do zladënkù 23. lëstopadnika, je pierszą linuksową distribùcëją jakô zamëkô ju w se kaszëbsczi ùstôw klawiaturë, niezanôléżno òd tegò czë brëkùjemë KDE czë téż GNOME. Dzãka temù je mòżno terô na prosti ôrt dodac klawiaturã CSB wëbierając jã zwëczajno z przëstãpny lëstë ë ùżëwac kòmpùtra do pisaniô pò kaszëbskù.

Rozszérzenié pòlsczégò lopkù òstało zgłoszoné do Freedesktop.org przez kaszëbsczé karno dolmôczów Ubuntu Linuksa (dzejącé pózdni téż przë KDE) w lëpińcu, a nalazło sã jakno pòprôwka (w wersëji 1.10) 30 lëpińca. Sprawą czasu ju je aùtomatné pòkazanié sã nowi wersëji klawiaturë w nôslédnëch nowëch wëdaniach różnëch distribùcëjów Linuksa.

Pòkazanié sã ti mòżnotë ceszi naji jakno karno dolmôczów ë je przëmiôrã na to, że robòta slédnëch ksãżëców nie jidze na starcenié. Na aùtomatny kaszëbsczi KDE trza bãdze jesz kąsk pòżdac, le ten je ju téż sprawą czasu.

(wicy…)

Drobné rozszérzenié co do ùstôwù kaszëbsczi klawiaturë w KDE

Bôczënk: We wszëtczich nowich distribùcëjach je ju kaszëbskô klawiatura bënë – tekst tikô sã stôrszich wëdôwków.

Jeżlë brëkòwnicë linuksowëch distribùcëjów Fedora Core czë Mandriva nie bëlë w sztãdze nalezc lopkù jaczi je nót zjinaczëc tak bë szło pisac w KDE pò kaszëbskù (czëtôjta wicy w artiklu: Kaszëbskô klawiatura w KDE) to bëło to zwëczajno sparłączoné z tim, że nen najdiwô sã na jinszëm môlu jak n.p. w distribùcëji Kubuntu 6.06/6.10.

(wicy…)

Pòlsczé klawiaturë programistë (QWERTY)

Na zôczątkù chcã napisac krótkò ò tim, że mómë dwa sztandardowé rozwiązania polsczégò ùstôwù klawiaturë programistë (QWERTY):

1. brëkòwóné w systemach GNU/Linux, GNU/xxBSD, Amiga czë Windows (barżi pòpùlarné)
2. rozwiązanié sztandardowé dlô systemë MacOS.

W jednym ë drëdżim mómë dwa różné ôrtë wëzwëskaniô lëterów ż ë ź (pòmijóm tuwò we wstãpie czësto różne pòłóżenie céchù” €”).

W MacOS wëzwëskùjemë wszëtczé céchë ze “sztriszkã” z kòmbinacëji ALT + spòdlowô lëtera, a céch ż z kòmbinacëji ALT+x, zato w tich pierszich (GNU/Linux, GNU/xxBSD, Amiga czë Windows) wëzwëskùjemë lëterã ż (jakno czãsczi brëkòwóną) z kòmbinacëji ALT+ z, a ź z kòmbinacëji ALT+ x.

(wicy…)

JO dlô kaszrbsczégò Linuksa

Pòd parolą “JO! dlô kaszëbsczégò Linuksa” mómë zrëszoné starnã wspiarcô dlô kaszëbsczégò Linuxa. Jak narô blós z jednëma pòdstarnama: Dolmaczënkù pùltu KDE na kaszëbsczi.
Ò sami deji pisôł ju Michôł ù se, a jô sóm na fòrumie przë starnach Kaszubia.com. Fòrum to òstałó zrëszoné z mëslą ò kaszëbsczim Linuxe – mòże jeden, czë drëdżi czëtińc to ju dozdrzôł. Nie je mòżno gwës narô rzec ò wiôldżi aktiwnocë na nim, je òno narô (dlô naju dwóch) placã do archiwizowaniô rozwiju sami ùdbë – mòże z czasã sã to jesz jakò rëszi. (Dodòné pòzdze: fòrum òstało zamkniãté bez zwëczajny felënk lëdzi do wespółrobòtë) Cawnota wëzdrzi jak narô tak, że kòncentrëjema sã na dolmaczënkù desktopù KDE, bë chòc z tim póńc do przódkù ë wëdostac z niegò – z czasã – fùlwôrny kaszëbsczi pùlt. Paralerno dodôwômë téż naji dolmaczënczi do ùdbë Ubuntu Linux, bë na nen ôrt wëdostac jak narô chòc jedną distribùcëjã jakô bë zamëkôła w se dzéle w kaszëbsczim jãzëkù.
(wicy…)